Hoe schrijf ik een overtuigende motivatiebrief? 2019 gids


De discipline van een goede motivatiebrief schrijven, zit hem in een sterke opbouw. Verhalend vertellen wie jij bent, wat jouw toegevoegde waarde is en waarom je de baan wilt. In combinatie met het tonen van jouw persoonlijkheid kom je al een heel eind. Maar hoe zorg je er voor dat een recruiter voor jou kiest? Dat je een heldere motivatie schrijft die blijft hangen en belangrijker: overtuigd? Lees het hier.

Voorbereiding motivatiebrief
Waar begin ik met een motivatiebrief? Simpel: de voorbereiding. Voorkom belemmeringen in het schrijven van jouw motivatiebrief door vooronderzoek te doen en jouw redenen voor de sollicitatie uit te werken. Ga van te voren na:

  • Waarom deze functie open staat. Zijn ze op zoek naar versterking of is er een aanleiding/probleem? Het antwoord op dit onderdeel kan je verwerken in de eerste alinea van jouw motivatie. Daarmee laat je zien dat je je hebt verdiept in de organisatie en hun situatie.
  • Welke overeenkomsten je met de vacature hebt. Welke zijn het belangrijkst om te benoemen? En wat motiveert jou? Onderzoek de organisatie en schrijf op wat jou aanspreekt.
  • Welke grote voordelen breng jij mee voor het bedrijf? De persoon die zij zoeken, moet jij zijn. Maak een opsomming van jouw vaardigheden, ervaringen en prestaties die laten zien dat jij de perfecte kandidaat bent. 
  • Welke kernwoorden je in jouw motivatie wilt verwerken. Neem niet klakkeloos alle termen uit de vacatureomschrijving over, maar kom zelf ook met synoniemen en verwante woorden. Schrijf in eigen denktaal en woorden.
  • Aan welke kwalificaties je voldoet. Kies er 2 tot 4 uit die je kan onderbouwen met concrete voorbeelden en cijfers.
  • Welke schrijfwijze je hanteert. Persoonlijk of zakelijk? Door de juiste ‘taal’ te spreken, bouw je aan een relatie. Ken je publiek en zoek uit of je met een organisatie te maken hebt waar de cultuur zakelijk of ‘casual’ is.
Hoe schrijf ik een overtuigende motivatiebrief? - van openingszin tot afsluiting

Opening – eerste alinea

De eerste alinea is de blikvanger van jouw brief. Omdat de recruiter waarschijnlijk een hele stapel vergelijkbare brieven zal lezen, wil je zo concreet en meeslepend mogelijk beginnen. Vertel daarom direct waarom je de brief schrijft. Wat wil je en waarom?

Neem in de eerste alinea een kernzin op. Oftewel een zin die jouw doel (een baan, stage of plek op een studie) duidelijk maakt. Je kan met deze zin de alinea beginnen of afsluiten.

Voorbeelden van een kernzin zijn:

Deze brief schrijf ik, omdat ik mijzelf wil voorstellen als de nieuwe trainee Finance bij uw organisatie NS.

Of:

Met deze brief solliciteer ik naar een plek aan de opleiding International Business en Language.

TIP: Omzeil clichés om op te vallen. Wie een motivatiebrief schrijft, maakt zich snel schuldig aan het toepassen van (te) vaak gebruikte uitdrukkingen en woordcombinaties. Deze nietszeggende zinnen zijn dooddoeners voor jouw motivatie! Scoor punten bij de recruiter door, in tegenstelling tot alle andere brieven, deze uitdrukkingen en woorden te vervangen door heldere taalgebruik. Geef jouw reden in je eigen woorden.


Aansluitend op de kernzin komt jouw persoonlijke motivatie. Je wilt aangeven waarom je de juiste persoon bent voor de functie, het liefst op een onderscheidende wijze. De beste manier om dit te bereiken is een mini-anekdote. Een kort persoonlijk verhaal van twee à drie zinnen, waarmee je jouw kernzin motiveert.

Voor de functie trainee Finance kan die anekdote er ongeveer zo uit zien:

Beste mevrouw X,

Toen ik 16 was, voegde ik mij bij de evenementorganisatie van mijn hockey sportclub. Met een klein budget moesten we de activiteiten en feesten van de club bekostigen. Als penningmeester van de jeugd puzzelde ik met bedragen, droeg ik onze plannen voor aan het bestuur en onderhandelde met leveranciers om de beste deal te krijgen. Dit mogelijk maken, gaf mij een kick. 

Je benoemt dus een specifieke ervaring, besefmoment of persoonlijk detail waarmee je jouw motivatie illustreert.

Middenstuk – Jezelf voorstellen

Veel mensen beginnen hun brief met een voorstel-stuk. Maar de opbouw van je motivatiebrief wordt aantrekkelijker als je jezelf pas voorstelt na een anekdote. Daarmee heb je de aandacht al te pakken. Geef de lezer in deze alinea een zo kort en bondig mogelijk overzicht van jouw werkervaring, opleidingen en persoonlijke eigenschappen/interesses. Je hebt deze onderdelen namelijk ook al aangestipt in jouw cv. 

Opleidingen en prestaties kan je het beste weergeven in feiten. De kunst is om dit te vermelden zonder pocherig over te komen. Beperk je daarom vooral tot de harde feiten; laat prestaties voor zich spreken. 

Bij de aanmelding voor de studie International Business en Language kan je bijvoorbeeld jouw talent voor taal zo benadrukken:

Op de middelbare school sloot ik het vak Frans af met een 9 en behaalde ik voor Engels gemiddeld een 8. Omdat ik een carrière in het buitenland ambieer, wil ik minstens drie vreemde talen beheersen om dit tot een succes te maken. 

Karakter tonen en contact leggen

Deze alinea maakt jouw motivatie persoonlijker. Je geeft inzicht in je persoonlijkheid en benadrukt de kwaliteiten die het beste aansluiten bij de genoemde eisen. Dit stuk van de opbouw vergt wel de meeste voorbereiding. Je kan namelijk niet alleen een eigenschap benoemen. Een eigenschap als sociaal, creatief of ondernemend moet je kunnen onderbouwen. Laat jouw eigenschappen daarom terugkomen in concrete voorbeelden of een tweede mini-anekdote .

Schrijf niet:

Ik ben sociaal ingesteld. Ik deins er niet voor terug om met mensen in contact te treden en relaties op te bouwen.

Schrijf wel:

Ik vind het belangrijk mij als redacteur continue te ontwikkelen. Daarom plan ik elk jaar cursussen in om mijn artikelen naar een hoger niveau te tillen; ze aantrekkelijk te maken voor zowel mensen als zoekmachines. Lezers en zoekmachines worden namelijk steeds strenger en selectiever in het uitzoeken van content. 

Met bovenstaand voorbeeld laat je merken dat je doelmatig werkt en leergierig bent, zonder het exact te noemen. 

Interesse(s) verwerken

Verras de lezer door iets spontaans over jezelf te vertellen. Neem de lezer mee in jouw persoonlijke interesses door iets te vermelden over je gezin, een project dat je zelf hebt opgezet of iets waar je je druk om maakt in het dagelijkse leven. Hierin is het benoemen van voorbeelden nog belangrijker dan bij de karaktereigenschappen.

Solliciteer je op de functie schrijver? Vertel over de tijd dat je zelf boekjes in elkaar knutselde of tot in de late uurtjes stiekem las.

Wil je de zorg in? Beschrijf dan hoe je jouw zusje met een gebroken arm wilde helpen en je rondliep met een eigen verbandtrommel. 

Door deze persoonlijke details te delen, blijft jouw verhaal hangen. De recruiter zal zich een type mens kunnen voorstellen. Jouw motivatie krijgt een eigen gezicht.

Middenstuk – een toekomstbeeld schetsen

Richt een alinea in waarin je beschrijft hoe je jezelf zou ontplooien in de nieuwe functie, stage of studie. Door een toekomstbeeld van jezelf te schetsen, toon je ambitie en leg je uit op welke manier de baan, stage of studie jouw leven zal verreiken.

Als je solliciteert op de traineeship Finance bij de NS kan je bijvoorbeeld schrijven:

Ik zou het geweldig vinden om uit te zoeken welke toekomstige scenario's er zijn voor de transacties van reizigers. Is er straks een alternatief voor de OV-chipkaart? Kunnen we het betalingssysteem ook inrichten op crypto of andere valuta? Misschien een screening? Deze zaken interesseren mij, omdat zulke financiële kennis bruikbaar is voor de innovatie van de dienstverlening van de NS.

Of:

Ik heb de droom een subsidie adviesbureau op te richten die MKB’ers helpt subsidies te verkrijgen voor innovatieve, duurzame of sociale investeringen. Als trainee Finance kan ik meekrijgen welke investeringsprojecten de NS heeft lopen en welke issues jullie nog meer aan gaan. De NS is een perfect voorbeeld van een organisatie die midden in de maatschappij staat.  

Afsluiting – Laatste alinea

Als het goed is heb je al je troeven (feiten, anekdotes, voorbeelden en persoonlijke details) al uitgespeeld in de eerdere alinea's. De laatste alinea kan je gebruken om jouw enthousiasme te herhalen en de uitnodiging voor een gesprek in te leiden. 

Je wilt de recruiter het laatste zetje geven om jou te selecteren. Sluit daarom af met een actieve zin. Een zin als “Ik kijk er naar uit om van u te horen” zal een recruiter niet activeren om je op te bellen voor een gesprek.

De volgende zin wel:

Ik ontmoet u graag om te vertellen hoe ik van plan de functie trainee Finance tot een succes te maken.

En:

Ik geloof dat ik de beste persoon ben voor deze functie en zou het leuk vinden om verder te praten over wat ik bedrijf X kan brengen.

Deze afsluitingen laten merken dat je graag wilt starten en maken de recruiter nieuwsgierig naar wat je van plan bent in te brengen.  Eindig jouw motivatie met: ‘met vriendelijke groeten’ of ‘groet’ en dan jouw naam. 


De opmaak van een motivatiebrief

Heb je eenmaal de inhoud op papier, dan kan je het document opmaken. Let daarbij op de volgende punten:

  • Maximaal 1 pagina – 250 tot 400 woorden voor jouw motivatie. Langer is niet nodig.
  • Heb je voor een consistente opmaak gekozen? Match bijvoorbeeld de opmaak van de brief aan jouw cv voor je personal brand.
  • Is de lay-out overzichtelijk? Geen lappen tekst, maar alinea's. 
  • Geen afkortingen in de tekst. 
  • Foutloze spelling en formulering 
Samenvatting 'Hoe schrijf ik een overtuigende motivatiebrief?'

Een sterke en volledige motivatiebrief bestaat dus uit:

  • Maximaal 1 pagina met 250 tot 450 woorden;
  • De juiste schrijfwijze: zakelijk of persoonlijk;
  • Een openingsalinea waarin staat wat je wilt en waarom: jouw doel;
  • Een mini-anekdote voor een persoonlijke motivatie;
  • Feiten om prestaties en relevante opleidingen en ervaringen te vermelden;
  • Voorbeelden van persoonlijke eigenschappen die matchen met de eisen;
  • Interesses die geïllustreerd worden met een anekdote of persoonlijke details;
  • Een geschetst toekomstbeeld van jezelf in de nieuwe baan of opleiding;
  • Een actieve afsluiting